Perbezaan Hibah, Wasiat dan Faraid: Ramai Masih Keliru

Apabila membincangkan perancangan harta, tiga istilah yang sering disebut ialah hibah, wasiat dan faraid. Walaupun ketiga-tiganya berkaitan dengan pengurusan harta, maksud dan fungsinya adalah berbeza.

Memahami perbezaan ini dapat membantu anda membuat perancangan yang lebih baik dan mengelakkan pertikaian dalam kalangan waris pada masa hadapan.

Apa Itu Hibah?

Hibah ialah pemberian harta oleh seseorang kepada penerima ketika pemberi masih hidup. Pemberian ini dibuat secara sukarela tanpa balasan.

Contohnya, seorang bapa menghibahkan sebuah rumah kepada anaknya semasa beliau masih hidup. Setelah hibah disempurnakan mengikut syarat yang ditetapkan, rumah tersebut bukan lagi menjadi sebahagian daripada harta pusaka apabila bapa meninggal dunia.

Kelebihan hibah:

- Pemilik bebas menentukan penerima hibah.
- Mengurangkan risiko pertikaian dalam kalangan waris.
- Harta yang dihibahkan tidak tertakluk kepada pembahagian faraid apabila hibah tersebut sah.

Apa Itu Wasiat?

Wasiat ialah hasrat atau arahan seseorang mengenai hartanya yang hanya berkuat kuasa selepas beliau meninggal dunia.

Bagi orang Islam di Malaysia, wasiat kepada bukan waris secara umumnya terhad kepada maksimum satu pertiga (1/3) daripada nilai harta pusaka selepas ditolak kos pengurusan jenazah dan hutang. Wasiat kepada waris pula lazimnya memerlukan persetujuan waris-waris lain selepas kematian pewasiat.

Wasiat sesuai digunakan untuk:

- Memberikan sebahagian harta kepada individu yang bukan waris.
- Menyumbang kepada badan kebajikan atau institusi agama.
- Menyatakan hasrat mengenai pentadbiran harta.

Apa Itu Faraid?

Faraid ialah kaedah pembahagian harta pusaka orang Islam yang telah ditetapkan oleh hukum syarak.

Selepas seseorang meninggal dunia, harta pusaka akan melalui proses pentadbiran. Sebelum pembahagian dibuat, beberapa perkara perlu diselesaikan terlebih dahulu, antaranya:

- Kos pengurusan jenazah.
- Hutang si mati.
- Pelaksanaan wasiat yang sah (jika ada).

Baki harta kemudiannya akan dibahagikan kepada waris yang layak mengikut kadar yang ditentukan oleh hukum faraid.

Perbezaan Ringkas

Hibah| Wasiat| Faraid
Berlaku semasa hidup| Berkuat kuasa selepas kematian| Berkuat kuasa selepas kematian
Pemberi memilih penerima| Tertakluk kepada syarat-syarat tertentu| Pembahagian mengikut hukum syarak
Harta keluar daripada pusaka jika hibah sah| Sebahagian daripada proses pusaka| Kaedah pembahagian harta pusaka

Mana Yang Lebih Baik?

Tiada satu kaedah yang boleh dianggap paling baik untuk semua keadaan.

- Hibah sesuai jika seseorang ingin memberikan harta tertentu kepada individu tertentu semasa hayatnya.
- Wasiat sesuai untuk menyatakan hasrat terhadap sebahagian harta atau tujuan kebajikan.
- Faraid pula merupakan kaedah pembahagian harta pusaka yang terpakai kepada waris orang Islam selepas semua urusan berkaitan pusaka diselesaikan.

Dalam banyak keadaan, ketiga-tiga instrumen ini boleh digunakan secara saling melengkapi sebagai sebahagian daripada perancangan harta yang teratur.

Kesimpulan

Hibah, wasiat dan faraid mempunyai tujuan yang berbeza walaupun semuanya berkaitan dengan pengurusan harta.

Dengan memahami perbezaan antara ketiga-tiganya, anda dapat merancang harta dengan lebih teratur, melindungi kepentingan keluarga, serta mengurangkan risiko pertikaian dalam kalangan waris.

Sekiranya anda memerlukan nasihat berhubung hibah, wasiat atau urusan tuntutan harta pusaka, dapatkan khidmat nasihat daripada peguam atau pakar perancangan harta yang bertauliah agar penyelesaian yang dipilih bersesuaian dengan keadaan dan keperluan anda.